gifyelow
id3maja021 Orkiestraznapisem

Orkiestra w Górze św. Małgorzaty powstała ponad sto lat temu przy  miejscowej parafii. Jej historia związana jest ze Stefanem Tarczyńskim - właścicielem ziemskim z Podgórzyc.  Pochodził z rodziny muzycznie uzdolnionej. Jeden z jego przodków prowadził zakład budowy fortepianów w Kaliszu i Łęczycy. Zachowany egzemplarz fortepianu z jego zakładu  znajduje się w muzeum w Łowiczu. To właśnie Stefan Tarczyński był inicjatorem powstania orkiestry, zakupił potrzebne instrumenty, prowadził naukę gry na nich i pełnił jednocześnie funkcję kapelmistrza. Orkiestra występująca pod nazwą  Stowarzyszenie Muzyczne „Hejnał” w każdą niedzielę zapewniała oprawę muzyczną dla południowej mszy świętej, a po niej dawała koncerty na stoku wzgórza, obok kościoła.    
Największe sukcesy orkiestra odnosiła w latach 1930 – 1965. Od roku 1935 prowadzona była przez ówczesnego organistę Antoniego Cieślaka. Orkiestra bardzo często występowała również poza parafią, na terenie Łęczycy, Kutna, Piątku, Ozorkowa. Szczególnie słynne  występy odbywały się  w czasie  pielgrzymek na Jasną Górę. O wysokim poziomie wykonawców może świadczyć fakt, że organizowane były  dla nich okresowe, indywidualne przesłuchania. Odbywały się pod kierunkiem muzyków z zewnątrz, najczęściej kapelmistrzów wojskowych z Kutna lub Łowicza (na zdjęciu).

W  czasie II wojny światowej działalność orkiestry została zawieszona ze zrozumiałych względów. Instrumenty muzyczne zostały zakonserwowane i  ukryte w zamurowanym schowku na strychu kościoła oraz w piwnicy domu Wacława Oleskiego. Instrumenty ukrywał jego brat Stanisław.  Wydobyte ze skrytek zostały tuż po zakończeniu działań wojennych,  część z nich służy do dziś. Niektóre mają stuletnią historię. Orkiestra  bardzo szybko się odrodziła i wznowiła swoją działalność pod  batutą dawnego dyrygenta Antoniego Cieślaka. Lata hitlerowskiej niewoli pozbawiło  społeczeństwo polskie całkowitego dostępu do oświaty i kultury. Dlatego też po wyzwoleniu działalność orkiestry cieszyła się bardzo dużym zainteresowaniem i uznaniem społeczeństwa. Bez jej udziału nie mogła odbyć się żadna uroczystość, tak świecka jak i kościelna.  Przez lata orkiestra funkcjonowała na bazie składu dawnego zespołu, systematycznie  uzupełnianego nowymi przyjęciami. Łącznie z orkiestrą funkcjonował chór wielogłosowy, reprezentujący bardzo wysoki poziom artystyczny. W prowadzeniu orkiestry i chóru pomagał Antoniemu Cieślakowi syn Lucjan, późniejszy profesor Akademii Muzycznej w Łodzi. Prowadzone przez nich zespoły miały wtedy najlepsze lata swej świetności. Wykonywany był bardzo ambitny, trudny muzycznie repertuar. Na wysokim poziomie wykonywane były marsze i arie zaczerpnięte z muzyki klasycznej. Wykonywane były również utwory napisane przez Lucjana Cieślaka. Zachował się rękopis jego pieśni skomponowanej z okazji majówki do lasu w Karsznicach organizowanej dla młodzieży po  zakończenia roku szkolnego.  Na orkiestrze i chórze opierało się życie kulturalne mieszkańców parafii. Wspólnie z nauczycielami tutejszej szkoły organizowane były spektakle teatralne, wokalne i muzyczne prezentowane także na terenie sąsiednich miejscowości. Informacje o nich zachowały się do dziś w pamięci starszych mieszkańców. Działalność artystyczna rozwijała wśród młodzieży więzy szacunku i przyjaźni. Niektóre pary sfinalizowały to małżeństwem.
Od roku 1980 następuje stopniowy upadek orkiestry. Odszedł na emeryturę organista Antoni Cieślak, syn Lucjan wyjechał do Łodzi, gdzie jako wykładowca Akademii Muzycznej  został wychowawcą kilku pokoleń nauczycieli - muzyków. Mimo podeszłego wieku obecnie aktywnie uczestniczy w pracach jury Powiatowych Orkiestr Dętych w Świnicach Warckich. Radio, telewizja, kino stawały się ogólnie dostępne dla młodzieży i łatwiejsze w odbiorze od samodzielnego muzykowania.  Zabrakło również człowieka  pokroju organisty Antoniego Cieślaka, który potrafiłby muzyką zainteresować młodzież. Starsi członkowie orkiestry, ze względu na wiek, opuszczali jej szeregi. Natomiast nie było nowych  chętnych do nauki gry na instrumentach. Orkiestra występowała w bardzo okrojonym, często kilkuosobowym składzie składzie, przede wszystkim z okazji świat kościelnych.
 Przed kilkunastu laty  obecny proboszcz parafii ks. Prałat Ryszard Pajda, we współpracy z Prezesem Zarządu Gminnego OSP panem Stanisławem Wicińskim i oraz wieloletnim członkiem orkiestry panem Józefem Oleskim, podjęli się trudu reaktywowania jej działalności. Naukę gry na instrumentach podjęło kilkunastu nowych uczniów.  Skład orkiestry powiększył się do  30 osób. Przy aktywnym wsparciu samorządu gminnego, szczególnie Wójta Gminy Pana Włodzimierza Frankowskiego, zakupiono nowe instrumenty. Poddano gruntownej renowacji instrumenty dotychczas używane. Kapelmistrzem orkiestry został Wiesław Kowalski z Kutna i funkcję tę pełni do dziś.

Orkiestra uczestniczy w przeglądach orkiestr dętych powiatu łęczyckiego, zdobywając pochlebne opinie o poziomie swej gry. Zapewnia oprawę muzyczną wszystkich ważniejszych uroczystości kościelnych i świeckich na terenie  gminy. Usłyszeć ją można  zarówno w górskim jak i w tumskim kościele.  Jest zapraszana na występy na terenie sąsiednich gmin,  na festyny, uroczystości dożynkowe czy kościelne. O wysokim jej poziomie artystycznym świadczy fakt, że koncertowała, wspólnie ze 150 orkiestrami z całego kraju, podczas V Pielgrzymki Strażaków na Jasną Górę. Uczestniczyła również w Ogólnopolskim Zlocie Chórów i Orkiestr Licheń 2011 w koncercie „ W hołdzie papieżowi Janowi Pawłowi II”. oraz w podobnym koncercie w roku 2013.



Dzięki orkiestrze mamy  w  Górze jeszcze jeden  piękny, lokalny zwyczaj. Już od kilkudziesięciu lat, każdego majowego poranka i wieczora, ze stoku wzgórza, bez względu na pogodę, rozlegają się dźwięki pieśni maryjnych. To członkowie orkiestry kultywują ten zwyczaj od blisko 100 lat. Obecny skład osobowy orkiestry rozszerzył ten zwyczaj na inne miejscowości. Ponieważ orkiestranci mieszkają w różnych odległych miejscowościach, koncerty te organizowane są w niedzielę, w godzinach popołudniowych

Orkiestra obok swej statutowej działalności, jest także współorganizatorem życia kulturalnego dla rodzin swych członków a także miejscowego społeczeństwa. Organizowane są wycieczki do teatrów, strażackie pielgrzymki do Częstochowy, Lichenia. W styczniu tego roku zorganizowana została wycieczka szlakiem papieża Jana Pawła- do Wadowic, Łagiewnik, Krakowa.

W 2014 roku Orkiestra postanowiła powołać do życia Stowarzyszenie pod nazwą "Gminna Orkiestra Dęta w Górze św. Małgorzaty. Stowarzyszenie uzyskało wpis do KRS pod numerem 0000511743 i stało się niezależną organizacją społeczną.
Grupa założycieli wyłoniła spośród siebie zarząd. Prezesem Stowarzyszenia został wybrany Krzysztof Barylski, vice-prezesem Jarosław Karasiewicz a na skarbnika powołano Mirosława Barylskiego.
Wybrano też komisję rewizyjną w składzie: Tomasz Kuleczka - przewodniczący, Rafał Rybczyński i Waldemar Krysiak - członkowie.

Już w pierwszym roku swojej działalności Stowarzyszenie pozyskało kilku sponsorów spośród lokalnych przedsiębiorców oraz sprawnie przeprowadziło projekt dofinansowania z Unii Europejskiej.
Dzięki temu Orkiestra wzbogaciła się o 30 kompletów umundurowania oraz 7 nowych instrumentów.
Łączna kwota projektu wyniosła 30.692,50zł
W kolejnym roku działania uzyskaliśmy 5.000zł z programu "Grant na lepszy start" - zostały zakupione urządzenia multimedialne na wyposażenie Orkiestry.

Orkiestra cały czas się rozwija zarówno osobowo jak i pod kątem zakupów nowych instrumentów oraz umundurowania. Na dzień 1 stycznia 2017 roku mamy 35 osób grajcych oraz 8 uczniów uczestniczących w zajęciach z instruktorami.

Kontynuujemy również nasze coroczne wyjazdy i koncerty po Polsce śladami św. Jana Pawła II
Niezastąpionym i niestrudzonym organizatorem tych wyjazdów jest nasz vice-prezes Jarosław Karasiewicz.

Od dwóch lat wprowadziliśmy również nową tradycję kolędowania w szkołach w naszej okolicy.
Spotkało się to z bardzo dobrym przyjęciem ze strony uczniów i zaowocowało nowymi naborami do Orkiestry.

Historia najnowsza

© Prawa autorskie. Wykonanie i prowadzenie strony: Krzysztof Barylski